Πονοκέφαλος, ζαλάδα και αστάθεια

Ο όρος ζάλη ή ζαλάδα μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να περιγράψει διάφορα συμπτώματα. Έτσι, ως ζαλάδα μπορεί κατά περίπτωση να περιγραφεί: βάρος ή πίεση στο κεφάλι, «θολούρα στο κεφάλι», μη καθαρή σκέψη, κακή συγκέντρωση ή και κακή μνήμη, κακή ή κουρασμένη όρασης, πίεση ή βάρος στα μάτια αλλά και ένα γενικότερο αίσθημα «δεν νιώθω πως είμαι καλά» ή και αίσθημα ήπιας ανακατωσούρας στο στομάχι. Για τα συμπτώματα αυτά, πολλοί άνθρωποι χρησιμοποιούν και τον όρο «ίλιγγος», που όμως σημαίνει κάτι διαφορετικό. Στην σωστή ιατρική ορολογία, ο ίλιγγος είναι ένα σαφές αίσθημα περιστροφής του χώρου ή του ατόμου στο χώρο ή- σε κάποιες περιπτώσεις- αίσθημα «σαν να πέφτω στο κενό από ψηλά». Περισσότερα για το πως εκδηλώνεται ο ίλιγγος δείτε στο σχετικό άρθρο.

Πολλές φορές η ζαλάδα συνοδεύεται από αίσθημα αστάθειας, το οποίο συνήθως γίνεται αισθητό και περιγράφεται σαν δυσκολία στην ισορροπία ή ακόμη και με την περιγραφή «νιώθω πως είμαι σε βάρκα» ή «νιώθω σαν μεθυσμένος».

Η ζάλη μπορεί να συνοδεύει έναν πονοκέφαλο, αλλά πολύ συχνά είναι το κυρίαρχο σύμπτωμα. Αν η ζάλη και η αστάθεια είναι κάτι παροδικό και ολιγόωρο, είτε συνοδεύει πονοκέφαλο, είτε αυτή είναι το βασικό σύμπτωμα, συνήθως δεν είναι σημαντικό πρόβλημα. Όταν όμως είναι συχνή, παρατεταμένη καθημερινή, μπορεί να είναι βασανιστική για την φυσιολογική καθημερινότητα ενός ατόμου.

Η ιατρική διερεύνηση για ένα τέτοιο μπορεί να είναι εκτενής και να απαιτεί εξετάσεις αίματος και έλεγχο από νευρολόγο, ΩΡΛ και οφθαλμίατρο. Εφόσον αναδειχθεί κάποιο πρόβλημα (για παράδειγμα έλλειψη Β12 ή άλλων σημαντικών βιταμινών στο αίμα ή κάποιο πρόβλημα στην όραση) θα πρέπει να διορθωθεί και - εφόσον οφειλόταν εκεί - τα συμπτώματα θα υποχωρήσουν. Πολλές περιπτώσεις τελικά με ειδικές εξετάσεις μπορεί να διαγνωστούν ως πρόβλημα του λαβυρίνθου, δηλαδή του οργάνου που υπάρχει στο κεφάλι μας και είναι υπεύθυνο για την αίσθηση της ισορροπίας.

"Αντίθετα από την διαδεδομένη άποψη, προβλήματα στον αυχένα κατά κανόνα δεν μπορούν να προκαλούν ζάλη, αστάθεια ή ίλιγγο"

Σαφώς και σε πολλούς ανθρώπους με τέτοια συμπτώματα ο αυχένας μπορεί να έχει παθολογικά ευρήματα, όμως οι παθήσεις του αυχένα είναι εξαιρετικά κοινές στην εποχή μας. Πάρα πολλοί άνθρωποι έχουν «ευθειασμό» ή άλλα ευρήματα και ιατρικά δεν υπάρχει κάποια λογική σύνδεση με τις παθήσεις του αυχένα και την αίσθηση της ισορροπίας, που βρίσκεται σε άλλο σημείο, υψηλότερα. Ας σκεφτούμε απλά πως συνάνθρωποι μας που είχαν πολύ σημαντική κάκωση αυχένα που τους οδήγησε σε αναπηρία, δεν έχουν ζάλη ή ίλιγγο.

Σε κάποιες περιπτώσεις όμως, όλες οι εξετάσεις μπορεί να είναι αρνητικές και η ζαλάδα να παραμένει, καθημερινή και έντονη. Στην περίπτωση αυτή σημαντικό είναι να σκεφτεί κανείς δυο «κρυμμένες» αιτίες. Η πρώτη είναι η ονομαζόμενη αιθουσαία ημικρανία και η δεύτερη είναι η ψυχογενούς αιτιολογίας ζάλη.

Για αιθουσαία ημικρανία μπορούμε να μιλήσουμε όταν σε άτομα που υπάρχει ξεκάθαρο ιστορικό ημικρανίας, επεισόδια ζάλης είτε συνοδεύουν την ημικρανία, είτε εμφανίζονται και εκτός κρίσεων ημικρανίας. Σε ακραίες περιπτώσεις, η ζάλη είναι συνεχής. Στην περίπτωση αυτή, θεραπείες που οφελούν και στη χρόνια ημικρανία μπορεί να βοηθήσουν σημαντικά. Είναι εξαιρετικά σημαντικό να τονιστεί πως στην αιθουσαία ημικρανία πρέπει να υπάρχει το ημικρανικό στοιχείο. Άτομα χωρίς ξεκάθαρο ιστορικό ημικρανίας είναι εξαιρετικά απίθανο να πάσχουν από ζάλη, αστάθεια ή ίλιγγο λόγω αιθουσαίας ημικρανίας και η ύπαρξη οικογενειακού ιστορικού ημικρανίας δεν αλλάζει κάτι. Επειδή στην εποχή μας γίνονται πολλές λαθεμένες διαγνώσεις «αιθουσαίας ημικρανίας» καλό είναι αν κάποιος έχει λάβει μια τέτοια διάγνωση να την επιβεβαιώνει και με άποψη νευρολόγου, ώστε να μην ταλαιπωρείται άσκοπα με θεραπείες και εξετάσεις. Η ψυχογενούς αιτιολογίας ζάλη είναι η διάγνωση που τίθεται όταν σε άτομο με αίσθημα ζάλης, όλες οι εξετάσεις είναι αρνητικές και όλες οι ιατρικές ειδικότητες δεν μπορούν να θέσουν άλλη εναλλακτική διάγνωση. Μερικές φορές είναι δύσκολο να γίνει από κάποιον να αποδεχτεί πως το σύμπτωμα του είναι ψυχογενούς αιτιολογίας, αλλά είναι γεγονός πως συχνά ένα ήπιο αγχολυτικό, φαρμακευτικό ή και φυτικό συνήθως κάνει το πρόβλημα σε αυτές τις περιπτώσεις να υποχωρήσει και έτσι επιβεβαιώνει την τελική διάγνωση.

Headaches logo inverse

Σκοπός του headaches.gr είναι η παροχή γνώσεων για τους πονοκεφάλους με τρόπο απλό και κατανοητό για όλους και όχι η παροχή εξειδικευμένων και δυσνόητων ιατρικών πληροφοριών.

Μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μας στο Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.